Bad Blue Boys 1986

U opisivanju navijača Dinama i nastanka grupe Bad Blue Boys potrebno se vratiti na proces nastajanja »novih« u odnosu na »stare« tipove navijanja. Na Dinamovom stadionu, u situaciji razdvajanja »vatrene« od »mirne« publike oni »vatreniji« zauzimali su mjesto na tribini Istok (zanimljivo je da u većini naših gradova dolazi do slične polarizacije u kojoj je istočna strana stadiona uvijek jeftinija i rezervirana za bučnije i emotivnije bodrenje), Dinamove zastave koje su navijači nosili bile su tada potpuno plave. Do incidenata je dolazilo manje-više kao i na ostalim našim stadionima, i oni su promatrani kao neke elementarne nepogode za koje se svi nadaju da se neće ponoviti (to je i razumljivo ako se zna da je sve do kraja šezdesetih godina postojalo uvjerenje o socijalizmu kao beskonfliktnom  društvu).

 U drugoj polovici sedamdesetih godina većina navijačkog jezgra seli se na stajanje Sjever. Tako se odluka uprave da ulaz na Sjever bude besplatan na pojedinim utakmicama za one koji nose klupska obilježja poklopio sa željom pojedinaca iz »navijačkog jezgra« da budu »kao i Englezi, iza gola«. Tada se počinje javljati polako i svijest o sebi kao posebnoj grupi, koju okolina (novinari, ostali gledaoci...) naziva »najvjerniji«, »najbučniji«. i sl. Zastave, za koje smo spomenuli da su bile plave, postaju sada plavo-bijele. Nekoliko inicijatora pravljenja dvobojnih zastava odgovara na pitanje o razlogu: »Željeli smo da nas se bolje vidi na televiziji i u novinama, potpuno plave zastave se ili ne vide ili izgledaju kao neke tamne mrlje. « Svaka slika u novinama, svakih desetak sekundi u »Sportskom pregledu«, pružalo je članovima navijačke grupe sa »Sjevera« potvrdu vlastitog uspjeha i korak naprijed u stjecanju identiteta. Do kraja sedamdesetih godina i početkom osamdesetih u potpunosti je zaokružen proces selidbe »militantnih navijača« na stajanje Sjever, zajedno s razvijanjem karakteristika koje su ih približile omladinskim neformalnim grupama, subkulturi »nogometnog huliganizma«. To je bio »prijelazni period« od »starog« prema »novom« obliku navijačkih grupa koje imaju još naglašenije svojstvo subkulturne grupe. U to doba (slično kao i danas) postoj alo je jezgro od oko četrdesetak članova koji su se medusobno poznavali i tvorili tri ili četiri grupice prijatelja koji se druže neovisno o utakmicama. Oko tog jezgra redovito se okupljalo nekoliko stotina ljudi, a na važnijim utakmicama i više tisuća. Od onih par stotina koji su redovito dolazili i sebe poistovjećivali sa navijačkom grupom (koja tada još nema posebnog imena) većina je imala izmedu 15 i 20 godina. Bili su to učenici, mladi radnici i eventualno studenti prvih godina fakulteta. Strukturalno se tadašnja grupa sa »Sjevera« ne razlikuje mnogo od današnje grupe »Bad Blue Boys«, ali razlike ipak postoje. Na primjer, tada je većina sa zbunjenošću ili čak negodovanjem reagirala na prve pokušaje nošenja engleske zastave ili nekih drugih simbola koji uključuju strani jezik. Svijest o vlastitoj grupi bila je mnogo manje razvijena nego što je to danas, kao i svijest o povezanosti sa fenomenom navijača kao takvih (a upravo takvu svijest simbolizira nošenje engleske zastave, jer ona ne predstavlja državu, nego navijače koji su prvi u hijerarhiji internacionalnog plemena i uzor koji se poštuje i oponaša). U vezi sa socijalnim statusom treba napomenuti da je prije desetak godina bilo manje oštro izraženih socijalnih razlika nego danas. Makar i prividno, veliki dio omladine (posebno srednjoškolske) bio je u vrlo sličnoj financijskoj situaciji, tako da dublje razlike u statusu roditelja, ako su i postojale, nisu bile toliko vidljive. U vezi s »ekstremnim navijačima«, danas se jasnije vidi da oni pripadaju nižim socijalnim slojevima, ali ne isključivo. Tokom 1984/1985. počinje »završni period u procesu promjena medu zagrebačkim »radikalnim navijačima«. Tada počinje nova selidba na stajanje Istok, jer tamo su navijači mnogo bliži igralištu, a to znači veću mogućnost utjecaja na događaje na terenu, i, što nije ništa manje važno, taj položaj omogućava češće pojavljivanje na televiziji, budući da su kamere uperene na tu stranu. Sve izraženije stvaranje vlastite simbolike, odvajanje ponašanja i unutrašnje logike grupnog kretanja od neposrednih dogadaja na terenu, dovelo je do stvaranja grupe »Bad Blue Boys«, a postojanje imena samo je pokazatelj kompletnosti identiteta grupe. Ova grupa nastaje djelovanjem više paralelnih procesa, povezanih sa sportskim svijetom, omladinskim neformalnim grupama i općim društvenim kontekstom. Potreba za artikulacijom i većom organiziranošću Dinamovih navijača iskazala se i njihovim zajedničkim odlaskom u upravu kluba, gdje su uz prisustvo tadašnjeg trenera (karizmatske ličnosti i cijenjenog »vode« za mnoge iz tog miljea) iznijeli svoje zahtjeve. Činjenica je (bez obzira na vrijednosne konotacije) da su u to vrijeme navijači drugih klubova imali više »prava« u svom ponašanju, da su dobijali i odredenu pomoć od klubova u šivanju velikih zastava, da su se na drugim našim stadionima smjeli stavljati transparenti i preko reklama, pa su zbog sličnih stvari i Dinamovi navijači tražili pomoć i određenu zaštitu kluba. Njima je dijelom i udovoljeno, medutim suradnja s klubom, koja je poslije oscilirala, nije više bila presudna nakon što su elementi samoorganizacije počeli jačati. Bad Blue Boys su ionako vlastiti lik gradili na odredenoj »samodovoljnosti«, pa nije toliko bitno kakve odnose grupa ima s upravom kluba.

                                                   Copyright (C) 2003 by Neno  

Udruga navijača  Dinama

          e-mail

        

Draškovićeva 23, 10000 Zagreb
Tel. 01/4633-230